Pielęgniarstwo i Zdrowie Publiczne

Piel. Zdr. Publ.
Index Copernicus (ICV) – 69,56
Ogólny współczynnik odrzuceń – 24,41%
ISSN 2082-9876 (print)
ISSN 2451-1870 (online)
Periodyczność – kwartalnik

Pobierz PDF

Pielęgniarstwo i Zdrowie Publiczne Nursing and Public Health

2016, tom 6, nr 1, styczeń-marzec, str. 51–56

doi: 10.17219/pzp/42972

Typ publikacji: praca poglądowa

Język publikacji: polski

Pobierz cytowania:

  • BIBTEX (JabRef, Mendeley)
  • RIS (Papers, Reference Manager, RefWorks, Zotero)

Creative Commons BY-NC-ND 3.0 Open Access

Bezpieczeństwo pacjentów w aspekcie wystąpienia zakażenia Clostridium difficile jako zdarzenia niepożądanego. Część II – rejestracja zdarzenia niepożądanego

Patient Safety Against the Risk of Clostridium difficile Infection as an Adverse Event in Hospitals. Part II: Adverse Event Register

Marta E. Kasper1,A,C,D, Łukasz Kasper2,E, Agnieszka Gniadek3,E,F

1 Zakład Pielęgniarstwa Internistycznego i Środowiskowego, Instytut Pielęgniarstwa i Położnictwa, Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum, Kraków

2 3. Pracownia Diagnostyki Inwazyjnej Chorób Klatki Piersiowej, Klinika Pulmonologii, Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum, Kraków

3 Zakład Zarządzania Pielęgniarstwem i Pielęgniarstwa Epidemiologicznego, Instytut Pielęgniarstwa i Położnictwa, Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum, Kraków

Streszczenie

Zakażenie Gram-dodatnią laseczką beztlenową Clostridium difficile, zdolną do wytwarzania toksyn i form przetrwalnikowych (spor), znajduje się obecnie na liście patogenów alarmowych, które są odpowiedzialne za występowanie zakażeń wewnątrzszpitalnych. Infekcja ta jest przyczyną 15–25% biegunek poantybiotykowych. Czynnikiem ryzyka zakażenia Clostridium difficile jest stosowanie antybiotyków o szerokim zakresie działania, które niszczą mikrobiotę jelita grubego. Każde zakażenie szpitalne należy rozpatrywać jako zdarzenie niepożądane. Środowisko szpitalne, szerokospektralna antybiotykoterapia, rozwój szczepów wieloopornych stwarzają stan zwiększonego ryzyka zakażeń m.in. Clostridium difficile. Zarządzanie szpitalem powinno, poza obowiązkiem diagnozowania, leczenia, opieki, gwarantować bezpieczeństwo hospitalizacji na najwyższym poziomie. Ogniska biegunki wywołanej Clostridium difficile są poważnym problemem organizacyjnym i logistycznym nie tylko dla zespołu kontroli zakażeń szpitalnych, lecz także dla zarządzających ryzykiem zdarzeń niepożądanych. Wypracowanie wspólnych procedur postępowania przeciwepidemicznego i krytyczna analiza mająca na celu niedopuszczenie do rozprzestrzeniania się zakażenia pozwolą zwiększyć bezpieczeństwo hospitalizowanych pacjentów. Działania te powinny być przedmiotem szkoleń wewnętrznych, aby zatrudniony personel miał świadomość ryzyka, a także poczucie współuczestniczenia w kształtowaniu polityki bezpieczeństwa szpitala.

Abstract

Infection with anaerobic gram-positive bacteria – Clostridium difficile, capable of producing toxins and spores, is currently listed as the alert pathogen responsible for the occurrence of nosocomial infection, responsible for 15 to 25% of post-antibiotic diarrheas. The risk of Clostridium difficile infection increases together with a wide use of broad spectrum antibiotics, which leads to the destruction of the colon microbiota. Each nosocomial infection should be considered as an adverse event. Hospital environment, broad-spectrum antibiotic therapy, and the development of multidrug-resistant strains increase risk of infections, including Clostridium difficile. Hospital management should, in addition to giving diagnosis and providing hospital treatment and care, guarantee safety at the highest level. Outbreaks of diarrhea caused by Clostridium difficile is a major organising and logistics problem not only for the Hospital Infection Control Team, but also for the adverse event control management. Developing common procedures and critical analysis aimed at preventing the spread of infection will increase the security offered to the hospitalized. These activities should be a subject for staff training so as to increase the personnel risk awareness and a sense of participation in the development of hospital security policy.

Słowa kluczowe

bezpieczeństwo pacjenta, zakażenia szpitalne, zdarzenia niepożądane

Key words

patient safety, nosocomial infections, adverse events

Piśmiennictwo (24)

  1. Hryniewicz W., Martirosian G., Ozorowski T.: Zakażenia Clostridium difficile. Diagnostyka, terapia, profilaktyka. Narodowy Program Ochrony Antybiotyków. Ministerstwo Zdrowia, Warszawa 2011.
  2. Jośko-Ochojska J., Spandel L.: Zakażenia Clostridium difficile jako problem zdrowia publicznego. Probl. Hig. Epidemiol. 2014, 95(3), 568–573.
  3. Kasper M.E., Gawor A., Gniadek A.: Bezpieczeństwo pacjentów w aspekcie zakażenia Clostridium difficile jako zdarzenia niepożądanego. Część I – postępowanie w sytuacji zakażenia. Piel. Zdr. Publ. 2015, 3, 291–298.
  4. Gajewski P., Bała M.: Zdarzenia niepożądane jako element oceny jakości opieki medycznej w programie akredytacji szpitali. Med. Prakt. 2012, 11, 127–132.
  5. Carnovsky R.: O niedoskonałości naszych poczynań, czyli tak zwanych błędach medycznych – wprowadzenie. Med. Prakt. 2011, 1, 123–126.
  6. Ustawa z dnia 28 kwietnia 2011 r. o zmianie ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta oraz ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Dz.U. z 2011 r. Nr 113, poz. 660.
  7. Ustawa o wyrobach medycznych z dnia 20 maja 2010 r. Dz.U. z 2010 r. Nr 107, poz. 679.
  8. Grzelak-Hodor J.: Najważniejsze jest bezpieczeństwo hospitalizowanego. Puls Med. 2012, 16(255), 25.
  9. Eurobarometr: Special 327 Patient safety and quality of care. TNS Option and Social. Bruxells 2010.
  10. Resolution WHA 55.18/2002. Quality of care: patient safety. [W:] Fifty-fifth World Health Assembly, Agenda Item 13.1.May 2002. Geneva, World Health Organization 2002 (document WHA55.18). http://apps.who.int/gb/archive/ pdf_files/WHA55/ewha5518.pdf) (data dostępu: 19.09.2014).
  11. European Commission DG Health and Consumer Protection: Patient safety – Making it Happen!:Luxemburg declaration on patient safety, 5 April 2005 (http://ec.europa.eu/health/ph_overview/Documents/ev_20050405_rd01_ en.pdf) (data dostępu: 10.09.2014).
  12. Recommendation Rec (2006) 7 of the Committee of Ministers to Member States on management of patient safety and prevention of adverse events in health care. Council of Europe, Committee of Ministers, 2006. https://wcd. coe.int/(data dostępu: 20.09.2014).
  13. Council recommendation of 9 June 2009 on patient safety, including the prevention and control of healthcare associated infections (2009/C 151/01). http://ec.europa.eu/health/patient_safety/docs/council_2009_pl.pdf/(data dostępu: 20.09.2014).
  14. Gajewski P., Krajewski R.: Bezpieczny pacjent – bezpieczny lekarz – program dla środowiska medycznego. Med. Prakt. 2011, 1, 119–122.
  15. Kruk-Kupiec G.: Zalecenia konsultanta krajowego w dziedzinie pielęgniarstwa dla dobrej praktyki pielęgniarskiej „Bezpieczny Szpital – Bezpieczny Pacjent” z 4.07.2011 r. http//moi pip.org.pl/media/doc/konsultanci.52 (data dostępu: 22.09.2014).
  16. Ustawa o działalności leczniczej z dnia 15 kwietnia 2011 r. Dz.U. z 2011 r. Nr 112, poz. 654.
  17. Narodowy Program Zdrowia na lata 2007–2015 www.mz.gov.pl/__data/assets/pdf./zal_urm_npz_90_15052007p. pdf. Ministerstwo Zdrowia (data dostępu: 21.09.2014).
  18. Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Dz.U. z 2008 r. Nr 234, poz. 1570 z późn. zm.
  19. Kózka M., Gabryś T., Brzyski P., Ogarek M., Cisek M., Przewoźniak L., Ksykiewicz-Dorota A., Gajda K., Brzostek T.: Wybrane czynniki determinujące ocenę jakości pielęgniarskiej w szpitalach pełniących stały dyżur. Wyniki projektu RN 4CAST. Zdr. Publ. Zarz. 2012, 10(B), 277–287.
  20. Miller B.A., Chen L.F., Sexton D.J., Anderson D.J.: Comparison of the burdens of hospital-onset, healthcare facilityassociated Clostridium difficile infections and of healthcare-associated infections due to methicillin-resistant Staphylococus aureus in community hospitals. Infect. Control Hosp. Epidemiol. 2011, 32, 387–390.
  21. Albrecht P., Pituch H.: Clostridium difficile – narastający problem diagnostyczny i terapeutyczny. Onkol. Prakt. Klin. 2013, 9, 22–31.
  22. Łopaciuk U.: Clostridium difficile. Med. Dypl. 2015, 24, 3(228), 33–36.
  23. Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny – Zakład Epidemiologii; Choroby zakaźne i zatrucia w Polsce w 2013 roku, http://www.pzh.gov.pl/oldpage/epimeld/2013/Ch_2013 (data dostępu: 29.04.2015).
  24. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie listy czynników alarmowych, rejestrów zakażeń szpitalnych i czynników alarmowych oraz raportów o bieżącej sytuacji epidemiologicznej szpitala. Dz.U. 2011 r. Nr 294, poz.1741.
© Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu